گاهی کودک صبحانهاش را خوب میخورد، اما هنگام ناهار حتی به بشقاب نگاه نمیکند. اگر هر وعده با دنبالکردن کودک، روشنکردن کارتون یا اصرار برای یک قاشق دیگر همراه شود، غذا خوردن برای خانواده خستهکننده میشود. برنامه وعدههای غذایی کودک بدغذا باید فرصت گرسنهشدن، حضور آرام کنار سفره و آشنایی تدریجی با غذاها را فراهم کند.
این راهنما برای کودکان ۲ تا ۵ سالهای است که غذای جامد میخورند. برای کودک دارای اختلال بلع، حساسیت غذایی یا مشکل رشد، برنامه باید با شرایط فردی او تنظیم شود.
از نظم وعدهها شروع کنید
برای وعدهها و میانوعدهها زمانهای نسبتاً مشخصی داشته باشید. هنگام غذا خوردن تلویزیون و تلفن همراه را کنار بگذارید و در حد امکان با کودک پشت میز یا کنار سفره بنشینید. در هر وعده دستکم یک غذای آشنا و پذیرفتهشده همراه با سایر غذاهای خانواده قرار دهید. کودک میتواند از بین غذاهای ارائهشده انتخاب کند و درباره مقدار خوردن تصمیم بگیرد. راهنمای آکادمی اطفال آمریکا
یک نمونه قابلتطبیق برای برنامه روزانه
جدول زیر مثالی برای چیدن وعدههاست. ساعتها را با زمان بیداری، خواب و مهدکودک هماهنگ کنید. مقدار غذا باید با اشتها و نیاز کودک تنظیم شود. سه وعده اصلی و دو میانوعده برنامهریزیشده میتواند نقطه شروع باشد. ریزهخواری مداوم و نوشیدن مکرر شیر ممکن است اشتهای وعده اصلی را کاهش دهد. راهنمای تغذیه کودکان Berkshire NHS
| زمان پیشنهادی | فرصت غذا خوردن | نمونه برای چیدن بشقاب |
|---|---|---|
| ۸ صبح | صبحانه | نان نرم همراه تخممرغ کاملاً پخته یا پنیر، با توجه به غذاهای پذیرفتهشده کودک |
| ۱۰:۳۰ صبح | میانوعده | میوه نرم و آمادهشده متناسب با توانایی جویدن کودک |
| ۱۳ | ناهار | برنج، مرغ نرم ریشریششده و مقدار کمی سبزی پخته |
| ۱۶ | میانوعده | ماست ساده یا نان و پنیر، در صورت نداشتن حساسیت |
| ۱۹ | شام | غذای خانواده با بافت مناسب، مانند عدسی نرم همراه نان |
این ترکیبها پیشنهاد اجرایی هستند و برای همه کودکان نیاز غذایی یکسانی را تأمین نمیکنند. غذای حساسیتزا برای کودک خود را حذف کنید و در انتخاب جایگزین از پزشک کمک بگیرید.
غذای تازه را چگونه کنار غذای آشنا بگذاریم؟
از مقدار کم شروع کنید. مثلاً کنار برنجی که کودک دوست دارد، یک تکه کوچک کدوی پخته بگذارید. میتوانید دو انتخاب ساده بدهید و بپرسید «امروز کدو را امتحان میکنی یا هویج پخته را؟» خودتان هم همان غذا را بخورید. پذیرفتهنشدن یک غذا در اولین برخورد معمول است و کودک ممکن است به فرصتهای متعدد برای آشنایی نیاز داشته باشد. توصیههای CDC برای کودک بدغذا
اگر کودک از تماس غذاها با هم ناراحت میشود، غذای تازه را در ظرف کوچک جداگانه بگذارید. برای شروع، نگاهکردن و لمسکردن غذا هم فرصتی برای آشنایی است. هر بار تنها یک ویژگی، مثل شکل یا بافت، را کمی تغییر دهید. راهنمای پذیرش غذاهای تازه
اگر کودک غذا نخورد چه کنیم؟
آرام بمانید و از فشار برای تمامکردن بشقاب پرهیز کنید. جملهای مثل «اگر گرسنهای، غذا روی میز است» میتواند دعوت سادهای باشد. وقتی کودک آشکارا علاقهای به ادامه ندارد، او را برای خوردن بیشتر روی صندلی نگه ندارید. نگرانی درباره اشتها را با پزشک کودک مطرح کنید. راهنمای بیمارستان کودکان سیاتل
خوراکی شیرین را جایزه خوردن سبزی قرار ندهید. وعده را آنقدر عقب نیندازید که کودک بیشازحد خسته یا گرسنه شود. مقدار کم سرو کنید و درباره خوراک یک هفته تصویر کلی بسازید، چون مقدار خوردن در یک روز میتواند گمراهکننده باشد. راهنمای NHS برای والدین کودکان بدغذا
غذای آشنا را از ابتدا در وعده بگنجانید تا بعد از هر بار امتناع، تهیه یک غذای جداگانه به روال ثابت تبدیل نشود. توصیه آکادمی اطفال آمریکا
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
کاهش وزن، افت مسیر رشد، نشانههای کمبود مواد مغذی، سرفه یا خفگی هنگام غذا خوردن و محدودترشدن مداوم غذاهای پذیرفتهشده، نیاز به بررسی دارند. اگر این موارد وجود دارد، منتظر نتیجه تغییر برنامه وعدهها نمانید. نشانههای نیاز به ارزیابی تخصصی
برای آشنایی بیشتر با محدودیت شدید غذاها، مطلب بدغذایی شدید کودک و اختلال ARFID را مطالعه کنید. شرح غذاهای پذیرفتهشده، زمان وعدهها و علائم هنگام خوردن را برای ویزیت کودک یادداشت کنید.

